Skip Navigation LinksAna Sayfa > ABETS

Avrupa Birliği Seragazı Emisyon Ticaret Sistemi (EU ETS) Ocak 2005’te dünyanın en büyük çok ülkeli ve çok sektörlü seragazı emisyon ticaret sistemi olarak faaliyete geçmiştir. EU ETS üç faz halinde işlemektedir: 2005-2007 (Birinci faz), 2008-2012 (İkinci faz), 2013-2020 (Üçüncü faz).

Sistem, 25 Ekim 2003’de yürürlüğe giren 2003/87/EC no’lu AB Direktifi esas alınarak kurulmuştur. Sistemde her emisyon salınımcıya atanan AB emisyon tahsislerinin (EUA) miktarı üye ülkeler tarafından hazırlanan ve Avrupa Komisyonu tarafından onaylanan Ulusal Tahsis Planlarında belirlenmiştir.

AB Emisyon Ticareti Sistemi (EU ETS) Kayıt Düzenlemesi 2216/2004/EC kapsamında her üye ülke Topluluk Bağımsız İşlem Kayıtları (CITL) ve diğer ulusal sistemler ile bağlantılı ulusal bir kayıt sistemi oluşturur. Her ulusal kayıt sistemi Avrupa’daki tüm sistemlerin tek bir şemsiye altında güvenli, uyumlu ve düzgün entegrasyonunu sağlayan bu omurgaya bağlanır. Tüm kayıt sistemlerinin CITL ile birlikte toplamı Kayıtlar Sistemi olarak işlemektedir. Etkilenen her kuruluşun emisyon tahsisleri kayıt sistemindeki hesaplarına aktarılır.

Ocak 2008’de Avrupa Komisyonu EU ETS’in gözden geçirilmesine dair taslak öneriler yayınlamıştır. Bu gözden geçirmenin amacı 2012 sonrası için EU ETS’i geliştirmek ve şimdiye kadar kazanılan tecrübelerden faydalanmaktır. Üye ülkelerin ve Avrupa Parlementosunun uzlaşmasını takiben, EU ETS Direktifi  Aralık 2008’de yayınlanan AB’nin 2020 İklim ve Enerji Paketinin bir parçası olarak önemli ölçüde yenilenmiştir.  Değişiklikler III. Faz’dan (1 Ocak 2013’ten 31 Aralık 2020’ye kadar sürecek) itibaren uygulanacaktır.

Yenilenen AB ETS Direktifi 2013’den itibaren beraberinde şunları getirecektir:  (http://www.decc.gov.uk/en/content/cms/what_we_do/change_energy/tackling_clima/emissions/eu_ets/phase_iii/phase_iii.aspx)

  • Merkezileşmiş, AB çapında geçerli olacak yıllık %1.74 azaltım sağlayacak şekilde bir emisyon sınırlaması. Bu sınırlama 2020 itibariyle 2005’te doğrulanan emisyonlara gore toplamda %21’lik bir azaltım sağlayacaktır. Komisyon 2013’te geçerli olmak üzere Topluluk çapında geçerli olacak kesin sınırlama seviyesini 30 Haziran 2010’da açıklayacaktır.
  • Açık arttırmayla dağıtılacak emisyon tahsislerinde bir artış olacaktır – II. Faz’da %3 olan oranın aksine 2013’den itibaren emisyon tahsislerinin en az %50’si açık arttırma yoluyla dağıtılacaktır. Bu değişiklik, EU ETS’nin hem çevresel etkinliğini hem de ekonomik verimliliğini arttıracaktır. İngiltere’de enerji sektöründeki emisyon tahsislerinin dağıtımında %100 açık arttırma olacaktır. Bu durum AB’nin çoğunda da aynı şekilde olacaktır.
  • AB dışından Kyoto Protokolü altında edinilen proje sertifikalarına erişim EU ETS’de gerekli olan azaltımın %50’sinden fazlası olmayacak şekilde kısıtlanacaktır. Bu durum II. Faz’daki %226 oranında azaltımdır ve AB içerisinde daha fazla emisyon azaltımının gerçekleşeceği anlamına gelmektedir.
  • Açık arttırma yoluyla dağıtılan toplam tahsislerinin %12’si düşük GSMH’li Üye Ülkelere dayanışma amacılığıyla yeniden dağıtılacaktır. Bunlar çoğunlukla yeni üye olmuş Doğu Avrupa ülkeleridir.
  • AB üye ülkelerinin aldığı yasal bağlayıcılığı olmayan taahhüt uyarınca açık arttırmadan kazanılan gelirin en azından yarısı AB içerisinde ve gelişmekte olan ülkelerde iklim değişikliğiyle mücadele için harcanacaktır.
  • Sanayi sektörlerine ürün bazında seviyeler temelinde ücretsiz emisyon izinleri dağıtılacaktır. Bu ürün bazındaki seviyeler AB’de seragazı salımı en verimli tesislerin ilk %10’luk diliminin ortalamasına gore  belirlenecektir.
  • Karbon fiyatı sebebiyle (ie. Karbon kaçağı) üretimin AB dışına kayması riski bulunan sektörler ürün bazında belirlenen seviyedeki emisyon izinlerinin %100’ünü ücretsiz olarak alacaklardır.
  • Ciddi bir karbon kaçağı riski altında bulunmayan sektörler 2013’te belirlenen izinlerinin %80’ini bedava alacak, daha sonra 2020’de bu seviye %30’a düşecek ve 2027’de sıfırlanacaktır.
  • AB Emisyon Ticaret Sistemine yeni girenlerin rezervlerinden 300 milyona kadar emisyon tahsisi karbon tutma ve saklama (CCS) ve yenilikçi yenilenebilir enerji teknolojilerine destek olarak kullanılacaktır.
  • Üye ülkelerin emisyonu az olan küçük tesis ve hastaneleri düzenlemenin yükünü azaltmak için sistemin dışında tutma hakkı vardır.